توضیحات پروژه

طرح جامع و تفصیلی منطقه آزاد چابهار، منطقه آزاد را به ۹ بخش با عملکرد های مختلف تقسیم نموده است. پیکره هفتم از این تقسیم بندی، به صنایع متوسط، کوچک و انبارها اختصاص یافته است و بر همین اساس و در راستای اجایی و عملیاتی آن، شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار در دهه ۷۰ پایه گذاری گردید. لیکن به دلایلی، در گذشته این اراضی صنعتی چندان مورد توجه قرار نگرفت. در سال ۱۳۹۶ مدیران منطقه آزاد چابهار با توجه به قابلیت های بالقوه منطقه و شرایط مساعد سرمایه گذاری، تصمیم به تهیه طرح تفصیلی برای پیکره مورد نظر گرفتند. بر این اساس و با شروع پروژه، مهندسان مشاور هفت شهر آریا با مطالعه دقیق میدانی و نیز بررسی و گردآوری کلیه اطلاعات صنعتی اقتصادی و همچنین ضوابط و مقررات تخصصی شهرک صنعتی، اقدام به تهیه و تدوین این طرح نمودند.

اهمیت مطالعات اقتصادی و صنعتی در طرح تفصیل شهرک صنعتی

معمولا در تهیه طرح های تفصیلی بافت های مسکونی، کارشناسان شهرسازی و معماری با کمک کارشناسان اقتصادی و اجتماعی، به تهیه طرح می‌پردازند. ولی در رابطه با تهیه طرح تفصیلی شهرک صنعتی، کارشناسان بخش اقتصادی و بخش صنعتی با بررسی دقیق معیارهای اقتصادی و صنعتی، به کارشناسان شهرسازی و برنامه ریزی شهری برای تهیه طرح تفصیلی شهرک صنعتی کمک زیادی میکنند. در واقع تحقق پذیری مطلوب طرح، و استقرار و شروع به فعالیت صنایع، منوط به کار کارشناسی کارشناسان بخش صنعت و اقتصاد می‌باشد و اهمیت این بخش های در طرح های شهرک صنعتی بسیار زیاد می‌باشد.

برنامه فیزیکی و فعالیت های قابل استقرار و غیر قابل استقرار

پیشنهادات مطالعات فرادست (از جمله طرح توسعه محور شرق، طرح جامع منطقه آزاد چابهار و …) گرفتن پیشنهاد از مدیران، کارشناسان و سرمایه گذاران انگاره اولیه تهیه برنامه فیزیکی فعالیت ها بوده است. در بررسی دقیق تر، معیارهای اقتصادی و صنعتی در مقیاس استان، تاثیر صنایع بزرگ مقیاس مجاور، امکان ایجاد زنجیره تولید از صنایع مادر، تامین نیازهای خدماتی پشتیانی و تعمیراتی صنایع مادر مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت ضوابط و مقررات بالادست در تایید یا رد استقرار فعالیت ها در برنامه فیزیکی، مورد بررسی قرار گرفت. در طرح تفصیلی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار، توجه ویژه‌ای به صنایع شیلاتی، صنایع صادرات محور، پردازش محصولات وارداتی از افغانستان و صادرات مجدد، نیز واردات از هند و چین با قصد بسته بندی مجدد (Repacking) ، شده است.

الگوی پهنه بندی

در مرحله بعدی با بررسی ضوابط زیست محیطی، ضوابط الگوی باد غالب، ضوابط همجواری کاربری ها، تاثیر صنایع بزرگ مقیاس مجاور (کارخانه فولاد و پتروشیمی) و ضوابط توزیع زمین، نسبت به ارائه الگو پهنه بندی اقدام گردید.

تحلیل عملکردهای گزینه های پیشنهادی پهنه بندی
تحلیل عملکردهای گزینه های پیشنهادی پهنه بندی

مطالعات ترافیکی

شهرک صنعتی با حجم بالای ترافیک در پیک کاری صبح و عصر و همچنین حمل و نقل وسایل نقلیه سنگین (مواد خام و فرآورده ها) نیاز به مطالعه دقیق ترافیکی دارد. در این بخش، با دسته بندی صنایع به صنایع سبک و سنگین (به لحاظ بار ترافیک نه به لحاظ ابعاد) با کمک ضوابط ITE ، میزان بار ترافیکی هر پهنه و کل شهرک صنعتی تعیین گردید. در نهایت با تجزیه و تحلیل مطالعات ترافیکی، ساختار شبکه معابر پیشنهادی، عرض معابر و ضوابط و مقررات آن، طراحی گردید.

شبکه معابر پیشنهادی
شبکه معابر پیشنهادی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار

تهیه طرح تفصیلی نهایی

در نهایت بعد از تهیه نقشه پهنه بندی پیشنهادی، نقشه طرح تفصیلی پیشنهادی شهرک صنعتی (پیکره هفتم) منطقه آزاد چابهار ارائه گردید. در طرح نهایی، محدوده ها تدقیق و تمام صنایع قابل استقرار به ریز، با تهیه لیست بلند به همراه کد آیسیک (ISIC)، تعیین گردید.

اولویت بندی توسعه

با توجه به هزینه بر بودن اجرای شبکه زیرساخت و تاسیسات زیربنایی، تعیین الگوهای توسعه به لحاظ صرفه جویی در منابع، از اهمیت بالایی برخوردار است. در شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار، با بررسی معیارهای کالبدی فضایی، اولویت بندی خاصی برای توسعه شهرک صنعتی در نظر گرفته شد.

پهنه های خدماتی

یکی از عوامل مهم در تامین نیاز واحدهای صنعتی در شهرک‌های صنعتی، تامین سطوح و کاربری های خدماتی برای واحدهای صنعتی است. در طراحی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار، توجه ویژه به تامین این نیازهای در بخش های مختلف کل اراضی ۱۱۰۰ هکتاری شهرک صنعتی در مقیاس های عملکردی مختلف، صورت گرفته است.

مراکز و پهنه های خدماتی
مراکز و پهنه های خدماتی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار

پهنه کارگاه های زود بازده و استارتاپ ها

کارگاه های کوچک زود بازده و استارتاپ ها دارای ارزش ویژه‌ای هستند. این گونه کسب و کارها اشتغالزایی بسیار بالایی نسبت به واحدهای بزرگتر دارند. همچنین احتمال جذب نیروهای کار بومی این کارگاه‌ها، نسبت به واحدهای بزرگ بسیار بیشتر است. همچنین ایجاد کسب و کارها در غالب واحدهای استارتاپی جدید با توان اقتصادی پایین برای افراد محلی و بومی، اهمیت بسیار زیادی در همراهی جوامع محلی دارد. بر این اساس در طرح تفصیلی شهرک صنعتی در چارچوب ضوابط و مقررات پهنه بندی و ضوابط و مقررات شهرسازی، توجه ویژه ای به واحدها و کارگاه‌های کوچک صنعتی شده است. در شهرک صنعتی چابهار پهنه ای با عنوان پهنه خدماتی و کارگاه‌های کوچک در نظر گرفته شده است.

ارائه راهکارهای مدیریتی و ارائه ساختار تشکیلاتی سازمانی

فرآیند ثبت شرکت، گرفتن مجوز و تخصیص زمین در مناطق آزاد سایر کشور ها به منظور جذب سریع سرمایه، بسیار ساده و سریع می‌باشد. (در گرجستان ۲۴ساعت / امارات ۳ روز کاری / اتحادیه اروپا یک هفته) متاسفانه در ایران و منطقه آزاد تجاری – صنعتی چابهار، بروکراسی اداری سازمان، این فرآیند را بسیار پیجیده و زمان بر نموده است.
به غیر مورد فوق، تجربه ثابت کرده است که با وجود فرآیند بسیار پیچیده و نظارت کارشناسان و مدیران بر فرآیند واگذاری و استقرار واحد های صنعتی، نتیجه مطلوبی در این واگذاری‌ها حاصل نشده است.در حال حاضر، بسیاری از واگذاری های انجام پذیرفته، فقط به منظور خرید ملک و سفته بازی بازار ملک سرمایه‌گذاران بوده است و هدف تولید صنعتی نداشته اند. با تجزیه و تحلیل این اطلاعات، برای مدیرت شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار، راهکارهای مدیریتی خاصی پیشنهاد گردید. همچنین ساختار تشکیلاتی سازمانی و فرآیند و بروکراسی کاری جدیدی طراحی گردید.

ضوابط و مقررات

بعد از تهیه نقشه طرح تفصیلی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار توسط مهندسان مشاور هفت شهر آریا، ضوابط ساخت تهیه گردید. این ضوابط و مقررات شامل مقررات پهنه بندی، منطقه بندی(zonning)، قطعه بندی، تراکم ساختمانی، نحوه استقرار ساختمان ها و واحدهای فعالیتی و سایر ضوابط و مقررات می‌گردد.

ضوابط و مقررات طرح تفصیلی شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار
ضوابط و مقررات شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار

برای اطلاع از نحوه سرمایه گذاری در شهرک صنعتی منطقه آزاد چابهار میتواند مقاله زیر را مطالعه نمایید:

اقتصاد سال ۱۳۹۸ و سرمایه گذاری در منطقه آزاد چابهار

جزئیات پروژه

دسته بندی ها
مشتریان سازمان منطقه آزاد چابهار
موقعیت سیستان و بلوچستان
مساحت عرصه 1100 هکتار
تکمیل 1398

برچسب ها